Wat te doen in Shanghai, China

Korte feiten: De rivierwind brengt scheepsfluiten en de geur van bbq-kraampjes met zich mee. Langs de ongeveer 1,5 kilometer lange stenen wandelpromenade staan meer dan 50 oude gebouwen in uiteenlopende stijlen. Dit was ooit het kerngebied van de financiële levensader van het Verre Oosten. Enkele klokkentorens en marmeren zuilengangen trekken nog steeds fotografen aan die vroeg in de ochtend het licht willen vastleggen.

Hoogtepunten: De lucht aan de waterkant vermengt zich met een vochtige metaalgeur en het geluid van camerashutters. Tussen 5 en 7 uur 's ochtends zie je vaak aanstaande bruidsparen en filmteams die met reflectieschermen een warme, lange lichtstrook creëren. De mechanische klok in de toren luidt elke 15 minuten: drie korte slagen gevolgd door een lange toon die door de nacht galmt, vaak gebruikt door fotografen die met lange sluitertijden dynamische lijnen willen vastleggen.

Korte feiten: Wie omhoogkijkt naar de spiraalvormig oprijzende gevel, heeft het gevoel te worden opgeslokt door een enorme glazen draaikolk; met zijn 632 meter beheerst de toren de skyline. De ultrasnelle lift haalt een topsnelheid van zo'n 20,5 meter per seconde en brengt je binnen zeer korte tijd naar het uitkijkpunt boven de honderdste verdieping, waarbij je oren lichte druk voelen.

Hoogtepunten: In de ruimte tussen de buitengevel en de toren ontdek je een aaneengesloten hangende tuin; het meest in het oog springend is het uitkijkpunt op de 118e verdieping, waar je de windschering op grote hoogte en een subtiele trilling onder het glas voelt. 's Nachts reflecteert de gevel een verloop van zilverblauw licht, en samen met het naklinken in de spiraalvormige kieren van de toren lijkt het alsof je de wind langs de spiraal hoort glijden.

Korte feiten: Met een hoogte van 468 meter is de skyline in één oogopslag te herkennen aan het kenmerkende silhouet. De buitenkant bestaat uit elf bollen van uiteenlopende grootte die aan elkaar zijn geregen; als het 's avonds oplicht, lijkt het op een snoer dansende parels boven de rivier.

Hoogtepunten: De transparante uitkijkgalerij bevindt zich op ongeveer 260 meter hoogte. Wie op het glas stapt, ziet tegelijk de straten onder de voeten en de rivier in de verte, een adembenemend gevoel. De lichtshow elke avond gebruikt meer dan tienduizend ledlampen die op muziek spelen; de veranderingen in kleur en ritme doen je denken dat je in een grootse dans van licht beweegt.

Korte feiten: Eenmaal in de tuin verdelen kronkelende galerijen, kleine bruggen over kabbelend water en antiek bewerkte ramen de beperkte ruimte in stille hoekjes die wachten om ontdekt te worden, terwijl licht en schaduw als omslaande bladzijden over de stenen paden bewegen. Je ziet er vaak theedrinkers zachtjes praten in de oude winkels langs de oever, waarbij het heldere geluid van porseleinen kopjes en de damp van de lotuszijver samen een bijzondere stedelijke sfeer vormen.

Hoogtepunten: In het geheim verteld: Pan Yunduan besteedde bijna 18 jaar aan de aanleg van de tuin voor zijn vader. De beroemde rotspartij is opgebouwd uit honderden grillige stenen, en van dichtbij ruik je zelfs de vochtige mossige geur uit de rotsspleten. Theedrinkers vormen vaak een rij van zo'n tien personen voor het theepaviljoen aan het water. Wie bij het houten raam een kopje hete thee drinkt, merkt dat het graanmarige aroma van de stoom het straatrumoer als in twee lagen scheidt.

Korte feiten: Meer dan een kilometer lange commerciële voetgangerszone, met aan beide zijden duizenden winkels en restaurants. Men ontdekt altijd onverwachte kleine winkels in de hoeken. De straten zijn vaak overvol met mensen, met een piek van honderdduizenden bezoekers. 's Avonds zorgen neonlichten en de geur van straatvoedsel ervoor dat je je pas vertraagt om te ruiken en te kijken.

Hoogtepunten: De geur van gegrild straatvoedsel en de aroma's van soepen trekken mensen aan. Dichtbij halen kleine kraampjes soms honderden bestellingen per dag, en in de rij hoor je onregelmatige ritmes van spatelkloppen. In een hoek repareert een oude ambachtsman vaak zakhorloges met ouderwetse gereedschappen. Hij maakt er dagelijks ongeveer 5 tot 10 kapotgemaakte horloges weer in orde. Klanten kijken gefascineerd naar zijn fijne handelingen onder een loep. Het geluid is zacht en precies als de hartslag van een klok.

Korte feiten: De grote zaal binnenkomen voelt als een klaslokaal voor bronzen voorwerpen. De collectie bevat meer dan duizend bronzen stukken, met zo'n fijne versiering dat je de gereedschapssporen van het gietproces kunt zien. In de vitrines liggen jade-objecten en kleurrijk porselein; de kleine voorwerpen weerkaatsen soms in het licht een warme melkwitte of smaragdgroene gloed, waardoor je ze wilt aanraken.

Hoogtepunten: Er is een ervaringsruimte met replica's die je van dichtbij mag aanraken. Bezoekers kunnen met hun vingers de ruwe textuur van oud aardewerk en de met de hand bewerkte groeven voelen. Dit is een van de weinige tentoonstellingsonderdelen waar het aanraken van replica's is toegestaan. De objectlabels vermelden vaak het opgravingsnummer of het jaar van opgraving. Het meest opvallende stuk heeft een inscriptie van maar liefst 12 regels. De audiogids leest deze in het Mandarijn en Engels regel voor regel voor, zodat je de tekst kunt volgen en elk teken kunt bestuderen.

Korte feiten: Twee boeddhabeelden van zeldzaam wit jade zijn met grote finesse gebeeldhouwd. Hun fijne glans zorgt ervoor dat mensen er vaak stil bij staan. In de tempel hangt een sterke geur van wierook en kaarsvet. Het gezang en de wierook geven elke stap een ceremoniële sfeer.

Hoogtepunten: In de centrale hal staan twee witte jade boeddhabeelden uit Myanmar. Onder het licht krijgen ze een koel, groenachtige glans. Van dichtbij zijn de haarfijne aderen in de steen te zien. Als bijna honderd wierookstokjes tegelijk branden, stroomt de rook langzaam in de lichtbundels. Het lage ritme van de houten vis en het geritsel van monnikspijen maken het geheel zowel rustig als indrukwekkend.

Korte feiten: Wandelend over de laan zeven de stevige platanen het zonlicht tot gevlekte lichtplekken; de kasseien en de rijke koffiegeur laten je vanzelf vertragen. Tussen de steegjes zie je vaak buitenhuizen met gebrandschilderde ramen naast moderne designwinkels staan, en 's avonds stroomt er af en toe zachte jazz uit de kleine bars. De sfeer lijkt op een verbleekte oude ansichtkaart.

Hoogtepunten: 's Avonds draaien de oude cafés vaak herhaaldelijk de vinylplaat "La Vie en Rose"; het geknetter van de naald en de bittere geur van espresso verweven zich in de lucht, als een warmgekleurd lint dat de tijd rekt. Schrijfster Eileen Chang woonde hier ooit, en in de kleine leesavonden op de hoek en de tweedehandsboekwinkels vind je vaak oude tijdschriften en gefotokopieerde manuscripten over haar. Blader je erdoor, dan zijn de bladzijden licht vergeeld, en de geur van thee vermengd met inkt brengt je meteen midden in de scène van een roman.

Korte feiten: Achter de shikumen-gebouwen langs de met kasseien geplaveide steegjes schuilen cafés, modewinkels en chique restaurants; overdag is dit de plek voor een rustige wandeling en mensenkijken. In het voetgangersgebied zijn eetgelegenheden en merken uit meer dan 30 landen verzameld, en in het weekend maken de drukte en straatoptredens de sfeer nog levendiger.

Hoogtepunten: De rode bakstenen muren glanzen zacht in het warme gele licht, en in de lucht mengen zich de geuren van koffie, gegrild vlees en versgebakken gebak. Zo'n tien tot vijftien straatartiesten treden op in de hoofdstraat; sanxian en mondharmonica verweven zich met bassjazz tot een onverwacht livemilieu.

Korte feiten: Tientallen smalle steegjes slingeren door een voormalige woonwijk die nu gevuld is met meer dan 200 kleine winkeltjes, kunststudio's en eetkraampjes. Boven wonen nog steeds buurtbewoners die hun was aan de ramen hangen, terwijl toeristen beneden door handgemaakte ambachten bladeren.

Hoogtepunten: Kunstenaar Chen Yifei gaf in 1998 de aanzet tot deze transformatie door hier zijn studio op te zetten. Hij trok andere creatievelingen aan en veranderde een slaperige oude buurt langzaam in een creatief centrum. Loop je diep genoeg door, dan vind je de oorspronkelijke bewoners die mahjong spelen in schaduwrijke binnenplaatsen: een levend stukje oud Shanghai te midden van de handel.

Korte feiten: Meer dan 60.000 vierkante meter groen maakt dit park tot het grootste openbare plein in het hart van Shanghai. Drie grote wegen komen er samen en vormen zo een indrukwekkend stedelijk kruispunt waar dagelijks duizenden forenzen passeren.

Hoogtepunten: Bij zonsopkomst komen lokale tai chi-meesters in synchrone beweging bijeen, terwijl gepensioneerden op het plaveisel kalligrafie oefenen met waterkwasten; hun tekens verdampen binnen enkele minuten. Tegen de middag verandert het park in een toevallige catwalk voor jonge modefotografen die hun vaardigheden testen tegen de achtergrond van eeuwenoude platanen.

Korte feiten: Meer dan 1.700 jaar geschiedenis ligt langs de grachten hier, met 36 stenen bruggen die de waterwegen overspannen. De negen oude straatjes van het stadje zitten vol met meer dan 100 winkels die alles verkopen, van handgetrokken snoep tot kalligrafiepenselen.

Hoogtepunten: De Fangsheng-brug, een 70 meter lang wonder met vijf bogen uit 1571, is het pronkstuk van het stadje. De lokale bevolking komt nog steeds bij zonsopgang bij de trappen samen om levende vissen terug te laten in het kanaal voor geluk. Op de noordelijke oever vind je een klein stoombolletjeswinkeltje dat al vijf generaties door dezelfde familie wordt gerund, met een geheim recept dat sinds 1888 onveranderd is gebleven.